هشدار! تجويز و تعيين دوز دارو به عهده پزشک مي باشد و پورتال پادرا هيچگونه مسئوليتي در خصوص مصرف خود سرانه دارو ندارد

بي كربنات سديم (SODIUM BICARBONATE)

الکترولیت ها

تعداد بازدید : 757

موارد مصرف :

 بي كربنات سديم براي كاهش خطـرات اسيدوز متابوليك در بيماري شـديد كليـوي، بـي كفـايتي عروق ناشي از شوك يا دهيدراسيون شديد، ايست قلبي و اسيدوز لاكتيك اوليه شديد، به عنـوان داروي كمكـي در اسهالهاي شديد (كه مقدار زيادي بـي كربنـات از دسـت رفتـه اسـت)، در درمـان مـسموميت بـا داروهـا از جملـه باربيتوراتهـا يـا ساليـسيلات هـا و همچنـين بـه عنـوان قليائيكننده ادرار براي افزايش حلاليت سـولفوناميد هـا و پيشگيري از تش كيل كريستال و آسيب احتمـالي كليـوي مصرف ميشود. بي كربنات سـديم، بـراي كنتـرل زيـادي پتاسيم خون در موارد اضطراري مصرف ميگردد.

 مكانيسم اثر :

بـي كربنـات سـديم غلظـت بـي كربنـات پلاسما را افـزايش داده، زيـادي يـون هيـدروژن را بـافره مـينمايـد و pH خـون را افـزايش مـيدهـد و درنتيجـه تظاهرات باليني اسـيدوز را برطـرف مـي كنـد . بـه عنـوان قليايي كننده ادرار، اين دارو دفع يون هاي بي كربنـات آزاد را افزايش داده و بنابراين pH ادرار را بالا ميبرد.

فارماكوكينتيــك:

 دفــع ايــن دارو كليــوي اســت . دياكسيدكربن ايجادشده ناشي از دارو توسط ريه ها دفـع ميشود.

 موارد منع مصرف :

اين دارو در آلكالوز متابوليـك يـا تنفسي، كاهش يون كلـرور ناشـي از اسـتفراغ يـا تخليـه مداوم دستگاه گوارش و كمي كلسيم خون نبايـد مـصرف شود.

 هشدارها :

1- اين دارو در موارد زير بايد با احتياط فـراوان مـصرف شود بيادراري يا كـم ادراري، حـالات مرضـي احتبـاس سـديم همراه با خيز (مانند سيروز كبدي، نارسايي احتقاني قلب، عيب كار كليه و توكسمي آبستني) و زيادي فشارخون.

 2- از آنجا كه اسيدوزمتابوليك با تخليـه سـديم همـراه است، بهتر است ابتـدا بـا انفوزيـون وريـدي كلرورسـديم ايزوتونيك، كاهش سديم خون را جبـران نمـود، مـشروط براينكه كليه ها تحت تاثير قرارنگرفته و اسيدوز نيز آنقـدر شديد نباشد كه سبب بروز عيب كار كليه شود . در چنـين شرايطي، استفاده از محلـول ايزوتونيـك كلرورسـديم بـه تنهايي مي تواند موثر باشد و سبب برقراري مجدد توانـايي كليه براي ايجاد بيكربنات شود.

 3- در اسيدوز كليوي يا اسيدوز متاب وليك شديد (بعنوان مثال در حالتي كه pH خون كمتر از 7/1 است)، محلـول بيكربنات سديم همراه با كلرور سديم انفوزيون ميشود.

 4- درمان درازمدت با بي كربنات سديم توصيه نميشود، زيرا خطر بروز آلكالوز متابوليك يـا افـزايش بـيش ازحـد سديم وجوددارد.

 5- مصرف مقادير بيش از حدممك ن اسـت موجـب بـروز كمـي پتاسـيم خـون شـود و بيمـار را در معـرض خطـر آريتمي قلبي قراردهد.

 6- تزريق سريع دارو، ممكن است موجـب بـروز آلكـالوز شديد و احتمالاً تحريكپذيري زياد يا تتاني شود.

 تداخلهاي دارويي :

مصرف همزمان بي كربنات سديم با متنامين، به علت قليايي شدن ادرار ناشي از بي كربنـاتسديم ممكن است اثربخشي متنامين را با مهار تبديل اين دارو به فرمالدئيد كاهش دهد.

 نكات قابل توصيه :

1- از آب مقطر استريل بـراي تزريـق، محلـول تزريقـي كلرورسديم يا محلول تزريقي دكستروز 5% ميتوان بـراي رقيق نمودن محلول بيكربنات سديم استفاده نمود. 2- محلول بي كربنات سديم را مي توان از راه وريـدي يـا پس از رقيق كـردن تاحـد ايزوتونيـك (1/5درصـد ) از راه زيرجلدي، تزريق نمود . غلظت مناسب براي تزريق وريدي برحسب نياز و وضـعيت بـاليني بيمـار، از 1/5 درصـد تـا 7/5درصد ميباشد.

 مقدار مصرف :

 به عنوان قليايي كننده سيـستميك در بزرگسالان و كودكان 1 mEq/kg تزريق وريدي ميشود كه در صورت نياز هـر 10 دقيقـه 0/5 mEq/kg مجـدداً تزريــق مــيگــردد. در مــواردي كــه درمــان اضــطراري اسـيدوزمتابوليك ضـروري نباشـد، 2-5 mEq/kg طـي 4-8 ســاعت انفوزيــون وريــدي مــيشــود. بــه عنــوان قليــاييكننــده ادرار، 2-5 mEq/kg طــي 4-8 ســاعت تزريق وريدي ميشود.

 اشكال دارويي :

%Injection Solution: 7.5

کلمات کلیدی



این مقاله را دوست داشتید؟ آنرا به اشتراک بگذارید



دیدگاه خودتان را ارسال کنید
نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز با * علامت گذاری شده اند.






star مقالات جدید

  • مقالات
  • دکتر
  • بیمارستان
  • دارو


مطالب این سایت تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی داشته و توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست.
هشدار! تجويز و تعيين دوز دارو به عهده پزشک مي باشد و پورتال پادرا هيچگونه مسئوليتي در خصوص مصرف خود سرانه دارو ندارد